BHP, przepisy bhp, szkolenia bhp, bezpieczeństwo i higiena pracy
lupa
A A A

Wybrane zagadnienia z zakresu BHP - Dodatek nr 8 do Ubezpieczeń i Prawa Pracy nr 8 (530) z dnia 10.04.2021

Odmowa wykonywania pracy z powodu zagrożeń bhp

Pracownik jest uprawniony do powstrzymania się od wykonywania pracy, jeśli:

  • warunki pracy nie odpowiadają przepisom bhp i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla jego zdrowia lub życia albo
  • wykonywana przez niego praca grozi takim niebezpieczeństwem innym osobom.

O powstrzymaniu się od pracy pracownik powinien niezwłocznie zawiadomić przełożonego.

Przyczyny powstrzymania się od świadczenia pracy mogą dotyczyć pracodawcy niezapewniającego odpowiednich warunków pracy (art. 210 § 1 K.p.) albo pracownika i jego kondycji psychofizycznej (art. 210 § 4 K.p.). Jeżeli powstrzymanie się od wykonywania pracy ze względu na warunki bhp nie usuwa zagrożenia, pracownik może opuścić stanowisko pracy, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego. Oceny stanu zagrożenia upoważniającego do niewykonywania pracy dokonuje pracownik, a uchylenie się od pracy uzasadniają tylko istotne naruszenia przez pracodawcę konkretnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Ważne: Za czas powstrzymania się od wykonywania pracy lub oddalenia z miejsca zagrożenia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wtedy, gdy niebezpieczeństwo jest rzeczywiste, a pracownik zawiadomił o nim przełożonego.

Sąd Najwyższy w wyroku z 19 stycznia 2000 r. (sygn. akt I PKN 488/99, OSNP 2001/11/375) wyjaśnił, że: "Pracownik ma prawo powstrzymywania się od wykonywania pracy we wskazanym przez pracodawcę pomieszczeniu, tylko wówczas, jeżeli warunki pracy nie odpowiadają przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy lub stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla jego zdrowia lub życia.". Zgodnie z wyrokiem SN z 9 maja 2000 r. (sygn. akt I PKN 619/99, OSNP 2001/20/610): "Powstrzymanie się pracownika od wykonywania pracy w warunkach nieodpowiadających przepisom bhp nie stanowi naruszenia obowiązku świadczenia pracy, jeżeli pracownik zawiadomił o tym niezwłocznie przełożonego (art. 210 § 1 K.p.).". Ponadto jak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z 26 maja 2011 r. (sygn. akt II SA/Op 17/11): "Pracownik nie tyko nie powinien świadczyć pracy, gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom bhp i stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia, ale wręcz nie może jej wykonywać wówczas, gdy ma świadomość tego, że swoim działaniem i podejmowanymi czynnościami narusza przepisy i zasady bhp, stwarzając zagrożenie życia i zdrowia.".

Natomiast pracownicy zatrudnieni przy pracy wymagającej szczególnej sprawności psychofizycznej mają prawo, także po uprzednim zawiadomieniu przełożonego, powstrzymania się od wykonywania pracy w przypadku, gdy ich stan psychofizyczny nie zapewnia bezpiecznego jej wykonywania i stwarza zagrożenie dla innych osób. Nawet potencjalne zagrożenie dla innych osób uzasadnia odmowę świadczenia pracy. Przyjmuje się, iż wskazane zagrożenie obejmuje nie tylko zagrożenie życia i zdrowia tych osób, ale również zagrożenie ich mienia.

Uwaga! Uprawnienie pracownika do odmowy wykonywania pracy z uwagi na stan psychofizyczny służy wyłącznie pracownikom zatrudnionym przy pracach wymagających szczególnej w tym zakresie sprawności.

Wykaz rodzajów takich prac zawiera załącznik do rozporządzenia z dnia 28 maja 1996 r. Są to między innymi prace przy obsłudze suwnic sterowanych z kabiny i zdalnie sterowanych, podnośników i platform hydraulicznych, żurawi wieżowych i samojezdnych, urządzeń mechanicznych związanych z czynnościami wyburzeniowymi, prace operatorów samojezdnych ciężkich maszyn budowlanych i maszyn drogowych, operatorów pulpitów sterowniczych urządzeń technologicznych wielofunkcyjnych i wielozadaniowych, prace kierowców: autobusów, pojazdów przewożących materiały niebezpieczne oraz pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 ton i długości powyżej 12 m, trolejbusów i motorniczych tramwajów.

Regulacje prawne nie zawierają warunku, aby niedyspozycja psychofizyczna pracownika musiała być potwierdzona przez lekarza. Wystarczające jest samo oświadczenie pracownika stwierdzające, że ze względu na jego stan psychofizyczny wykonywanie pracy w danym dniu jest niebezpieczne i zagraża innym. Jednak pracownik, który powstrzymał się od pracy z powodu złego samopoczucia psychicznego lub fizycznego nie ma prawa do wynagrodzenia. Przy czym jego oświadczenie nie może być kwestionowane przez pracodawcę. Pracodawca natomiast może powierzyć takiemu pracownikowi wykonywanie innej pracy, niewymagającej specjalnej kondycji psychofizycznej.

Z prawa do powstrzymania się od wykonywania pracy nie mogą skorzystać pracownicy, którzy stale pracują w zagrożeniu zdrowia lub życia, a ich obowiązkiem pracowniczym jest ratowanie życia ludzkiego lub mienia, np. strażacy, pracownicy zatrudnieni w ratownictwie górskim, chemicznym, wodnym, górniczym i inni. Zakłada się bowiem, że osoby te podejmując pracę w zagrożeniu zdrowia lub życia godzą się ze związanym z tym ryzykiem.

Na następnej stronie przedstawiamy wzór pisma pracownika w sprawie zawiadomienia przełożonego o powstrzymaniu się od pracy, zastrzegając jednakże, iż żadna szczególna forma nie jest w tej sprawie wymagana.

Joanna Bator
motorniczy tramwaju
Szczecin, dnia 31 marca 2021 r.
Pan Jacek Nowak
Kierownik Zajezdni
Tramwajowej w Szczecinie

Dotyczy: zawiadomienie przełożonego o powstrzymaniu się od wykonywania pracy wymagającej szczególnej sprawności psychofizycznej.

Niniejszym informuję, że ze względu na złe samopoczucie nie mogę w dniu dzisiejszym od godziny 900 wykonywać obowiązków motorniczego, gdyż wymagają one pełnej sprawności psychofizycznej. Moja dzisiejsza niedyspozycja uniemożliwia mi bezpieczne wykonywanie pracy i stwarza zagrożenie dla pasażerów tramwaju i użytkowników dróg.

Jednocześnie oświadczam, iż zdaję sobie sprawę, że za czas niewykonywania pracy nie przysługuje mi prawo do wynagrodzenia.

Joanna Bator

Regulacje prawne:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.KodeksPracy.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

sierpień 2022
PN WT ŚR CZ PT SO ND
2
3
4
6
7
9
11
12
13
14
15
17
18
19
20
21
23
24
26
27
28
29
30
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
KODEKS PRACY, Prawo Pracy
Vademecum Kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.